3 və 4. Mübtəda və Xəbəri

اَلْمُبْتَدَأُ وَ الْخَبَرُ

قَالَ: {بَابُ الْمُبْتَدَأِ وَ الْخَبَرِ} الْمُبْتَدَأُ؛ هُوَ الْاِسْمُ الْمَرْفُوعُ الْعَارِي عَنِ الْعَوَامِلِ اللَّفْظِيَّةِ وَ الْخَبَرُ؛ هُوَ الْاِسْمُ الْمَرْفُوعُ الْمُسْنَدُ إِلَيْهِ، نَحْوُ قَوْلِكَ؛ زَيْدٌ قَائِمٌ وَ الزَّيْدَانِ قَائِمَانِ وَ الزَّيْدُونَ قَائِمُونَ

قَالَ: Müəllif dedi: {بَابُ الْمُبْتَدَأِ وَ الْخَبَرِ} (Bu fəsil mübtəda və xəbər babıdır), الْمُبْتَدَأُ Mübtəda; هُوَ الْاِسْمُ الْمَرْفُوعُ merfu isimdir, الْعَارِي ari olan, yəni ləfzi amillərdən təmiz, عَنِ الْعَوَامِلِ اللَّفْظِيَّةِ ləfzi amillərdən, وَ الْخَبَرُ və xəbər isə; هُوَ الْاِسْمُ الْمَرْفُوعُ o da mübtəda kimi merfu bir isimdir, الْمُسْنَدُ إِلَيْهِ mübtədəyə isnad edilir, نَحْوُ قَوْلِكَ sənin bu sözündə olduğu kimi; زَيْدٌ قَائِمٌ “Zeyd ayaqdadır” və الزَّيْدَانِ قَائِمَانِ “İki Zeyd ayaqdadır” və الزَّيْدُونَ قَائِمُونَ “Zeydlər ayaqdadır” kimi.

Mübtəda və Xəbər(i)

Müəllif dedi: {Bu bab mübtəda və xəbər haqqındadır} “Mübtəda; Ləfzi amillərdən təmizlənmiş merfu isimdir. Xəbər; Mübtədəyə isnad edilmiş merfu isimdir” dedi. Misal sənin bu sözündə olduğu kimidir;

زَيْدٌ قَائِمٌ

“Zeyd ayaqdadır” və,

الزَّيْدَانِ قَائِمَانِ

“İki Zeyd ayaqdadır” və,

الزَّيْدُونَ قَائِمُونَ

“Zeydlər ayaqdadır” kimi.