9. Vahidə Müənnəs Qayıba Zamiri

ضَمِيرُ الْوَاحِدَةِ الْمُؤَنَّثَةِ الْغَائِبَةِ

وَ مِثَالُ ضَمِيرِ الْوَاحِدَةِ الْمُؤَنَّثَةِ الْغَائِبَةِ؛ ضَرَبَتْ فِي قَوْلِكَ؛ هِنْدٌ ضَرَبَتْ أُخْتَهَا، وَ خَفِظَتْ فِي قَوْلِكَ؛ سُعَادُ حَفِظَتْ دَرْسَهَا، وَ اجْتَهَدَتْ فِي قَوْلِكَ؛ زَيْنَبُ اجْتَهَدَتْ فِي عَمَلِهَا

وَ مِثَالُ misalına gəldikdə; ضَمِيرِ الْوَاحِدَةِ vahid zamiri, الْمُؤَنَّثَةِ الْغَائِبَةِ müənnəs qaibənin, ضَرَبَتْ فِي قَوْلِكَ sənin bu sözündəki ضَرَبَتْ felinə bənzəyir; هِنْدٌ ضَرَبَتْ أُخْتَهَا "Hind bacısına vurdu" və وَ خَفِظَتْ فِي قَوْلِكَ və bu sözündəki خَفِظَتْ felinə bənzəyir; سُعَادُ حَفِظَتْ دَرْسَهَا "Suad dərsini əzbərlədi" və وَ اجْتَهَدَتْ فِي قَوْلِكَ və bu sözündəki اجْتَهَدَتْ felinə bənzəyir; زَيْنَبُ اجْتَهَدَتْ فِي عَمَلِهَا "Zeynəb işinə çalışdı" kimi.

Müfrəd Müənnəs Qaibə Zamiri

Müfrəd müənnəs qaibə zamirinin misalı isə;

هِنْدٌ ضَرَبَتْ أُخْتَهَا

"Hind bacısına vurdu" və,

سُعَادُ حَفِظَتْ دَرْسَهَا

"Suad dərsini əzbərlədi" və,

زَيْنَبُ اجْتَهَدَتْ فِي عَمَلِهَا

"Zeynəb işinə çalışdı" kimi.

هِنْدٌ ضَرَبَتْ أُخْتَهَا Hind bacısına vurdu
مُبْتَدَأٌ، مَرْفُوعٌ بِالْإِبْتِدَاءِ وَ عَلاَمَةُ رَفْعِهِ الضَّمَّةُ الظَّاهِرَةُ فِي آخِرِهِ	هِنْدٌ
Mübtəda, ibtidə ilə mərfu, rəf əlaməti axırındakı zahir dammə
فِعْلٌ مَاضٍ، مَبْنِيٌّ عَلَى الْفَتْحِ وَ الْفَاعِلُ؛ ضَمِيرٌ مُسْتَتِرٌ جَوَازًا فِي تَحْتِهِ؛ تَقْدِيرُهُ هِيَ يَعُودُ إِلَى هِنْدٍ	ضَرَبَـ
Fəthə üzərinə məbni mazi fel. Fəili: Taxtında cavazən müstətir olan və təqdiri "hiyə" olub Hind sözünə dönən zamirdir
تُاءُ التَّأْنِيثِ السَّاكِنَةُ، حَرْفٌ لاَ مَحَلَّ لَهَا مِنَ الْإِعْرَابِ	ـتْ
Ta-i tə'nis-i sakinə, İrabdan məhalli olmayan hərf
مَفْعُولٌ بِهِ، مَنْصُوبٌ وَ عَلاَمَةُ نَصْبِهِ الْفَتْحَةُ الظَّاهِرَةُ وَ هُوَ مُضَافٌ	أُخْتَـ
Məf'ulun bih, mənsub, nəsb əlaməti axırındakı zahir fəthə. Müzaf
ضَمِيرٌ مُتَّصِلٌ، مَبْنِيٌّ عَلَى السُّكُونِ، فِي مَحَلِّ جَرٍّ بِالْإِضَافَةِ، مُضَافٌ إِلَيْهِ	ـهَا
Müttəsil zamir, sükun üzərinə məbni, izafət ilə məhəllən məcrur, müzafun iləyh

Fəthə üzərində məbni keçmiş feil. Fəili: Altında icazən müstətir olan və təqdiri "hiye" olub Suad sözünə qayıdan zamirdir. Ta-i tə'nis-i sakinə, i'rabda yeri olmayan hərf. Məf'ulun bih, mənsub, mənsubluq əlaməti axırında zahir fəthə. Müzaf. Muttəsil zamir, sukun üzərində məbni, izafət ilə mahallən məcrur, müzafun ileyh. Zeynəb işinə çalışdı. Mübtəda, ibtidə ilə mərfu, mərfuluq əlaməti axırında zahir dammə. Fəthə üzərində məbni keçmiş feil. Fəili: Altında icazən müstətir olan və təqdiri "hiye" olub Zeynəb sözünə qayıdan zamirdir. Ta-i tə'nis-i sakinə, i'rabda yeri olmayan hərf. Cər hərfi. Fi cər hərfi ilə məcrur, cər əlaməti axırında zahir kəsrə. Müzaf. Muttəsil zamir, sukun üzərində məbni, izafət ilə mahallən məcrur, müzafun ileyh. 🤖

سُعَادُ حَفِظَتْ دَرْسَهَا Suad dərsini əzbərlədi
مُبْتَدَأٌ، مَرْفُوعٌ بِالْإِبْتِدَاءِ وَ عَلاَمَةُ رَفْعِهِ الضَّمَّةُ الظَّاهِرَةُ فِي آخِرِهِ	سُعَادُ
Mübtəda, ibtidə ilə mərfu, rəf əlaməti axırındakı zahir dammə