b. Mənsub cəmi müzəkkər salimin misalı

مِثَالُ جَمْعِ الْمُذَكَّرِ السَّالِمِ الْمَنْصُوبِ

Və cəmi müzəkkər salim mənsubun misalı; رَأَيْتُ الْمُسْلِمِينَ və اِحْتَرَمْتُ الْآمِرِينَ بِالْمَعْرُوفِ. Yəni, الْمُسْلِمِينَ və الْآمِرِينَ sözlərinin hər biri mənsubdur, çünki məf'ulun-bihdir və mənsubluq əlaməti – fətədən naib olan, əvvəlki hərfi kəsrəli, sonrakı hərfi fətəli olan ya hərfidir, çünki bu sözlər cəmi müzəkkər salimdir. Nun isə müfrəd isimdəki tənvinin əvəzidir.

Cəmi müzəkkər salim mənsubun misalı belədir; رَأَيْتُ الْمُسْلِمِينَ “Müsəlmanları gördüm” və اِحْتَرَمْتُ الْآمِرِينَ بِالْمَعْرُوفِ “Yaxşılığı əmr edənlərə hörmət etdim” kimi. Yəni, الْمُسْلِمِينَ və الْآمِرِينَ sözlərinin hər biri mənsubdur, çünki məf'ulun-bihdir. Mənsubluq əlaməti isə fətədən naib olan – əvvəlki hərfi kəsrəli, sonrakı hərfi fətəli olan – ya hərfidir, çünki bu sözlər cəmi müzəkkər salim isimlərdir. Nun isə müfrəd isimdəki tənvinin əvəzidir.

Mənsub Cəmi Müzəkkər Salim Misalı

Mənsub olan cəmi müzəkkər salim ismin misalı isə;

رَأَيْتُ الْمُسْلِمِينَ

“Müsəlmanları gördüm” və,

اِحْتَرَمْتُ الْآمِرِينَ بِالْمَعْرُوفِ

“Yaxşılığı əmr edənlərə hörmət etdim” kimidir. Bu ifadələrdəki الْمُسْلِمِينَ və الْآمِرِينَ sözlərinin hər biri mənsubdur, çünki məf'ulun-bihdir. Mənsubluq əlaməti isə fətədən naib olan – əvvəlki hərfi kəsrəli, sonrakı hərfi fətəli olan – ya hərfidir, çünki bu sözlər cəmi müzəkkər salim isimlərdir. Nun isə müfrəd isimdəki tənvinin əvəzidir.

Məf'ulun bih, mənsub, nəsb əlaməti cəm müzəkkər salim isimdən olduğu üçün fətədən naib ya ilədir. Nun: Müfrədindəki tənvinin əvəzidir. İyiliyi əmr edənlərə hörmət etdim Mazi feil, özünə hərəkətli zamir birləşdiyi üçün sukun üzərində məbni. Birləşmiş zamir, dammə üzərində məbni, məhəllən mərfu, fail. Məf'ulun bih, mənsub, nəsb əlaməti cəm müzəkkər salim isimdən olduğu üçün fətədən naib ya ilədir. Nun: Müfrədindəki tənvinin əvəzidir. Hərfi-cər, kəsrə üzərində məbni, i'rabda məhəlli yoxdur. Ba hərfi-cəri ilə məcrur isim, cər əlaməti müfrəd isimdən olduğu üçün axırındakı zahir kəsrə. 🤖

رَأَيْتُ الْمُسْلِمِينَ Müsəlmanları gördüm
فِعْلٌ مَاضٍ، مَبْنِيٌّ عَلَى السُّكُونِ لِإِتِّصَالِهِ بِضَمِيرٍ مُتَحَرِّكٍ	رَأَى
Mazi feil, özünə hərəkətli zamir birləşdiyinə görə sükun üzərində məbni
ضَمِيرٌ مُتَّصِلٌ، مَبْنِيٌّ عَلَى الضَّمِّ، فِي مَحَلِّ رَفْعٍ، فَاعِلٌ	ـتُ
Birləşmiş zamir, dammə üzərində məbni, məhəllən mərfu, fail