Lanın Babı

بَابُ لاَ

Bilin ki, 'lâ' edatı nekire isimləri tenvinsiz olaraq nasb edər, əgər 'lâ' nekire isimə birbaşa bitişər və 'lâ' təkrarlanmazsa, misal: لاَ رَجُلَ فِي الدَّارِ. Əgər 'lâ' nekire isimə birbaşa bitişməzsə, ismin merfu olması və 'lâ'nın təkrarı vacibdir, misal: لاَ فِي الدَّارِ رَجُلٌ وَ لاَ إِمْرَأَةٌ. Əgər 'lâ' təkrar olarsa, onun əməl etməsi və ya əməlindən çıxarılması caizdir. İstəsən belə deyə bilərsən: لاَ رَجُلَ فِي الدَّارِ وَ لاَ إِمْرَأَةَ, istəsən də belə deyə bilərsən: لاَ رَجُلٌ فِي الدَّارِ وَ لاَ إِمْرَاةٌ

Bilin ki, 'lâ' (cinsin hökmünü inkar edən, 'inne' kimi olan 'lâ'), nekire isimləri tenvinsiz olaraq zahirən fatha ilə nasb edir. Bunun üçün 'lâ'dan dərhal sonra nekire isim gəlməlidir və 'lâ' təkrarlanmamalıdır, misal:

لاَ رَجُلَ فِي الدَّارِ

"Evde bir adam yoxdur" kimi.

Əgər 'lâ' ilə nekire isim arasında bir fasıla olarsa, o zaman 'lâ'nın isminin merfu olması və 'lâ'nın təkrarı vacibdir, misal:

لاَ فِي الدَّارِ رَجُلٌ وَ لاَ إِمْرَأَةٌ

"Evde bir adam və bir qadın yoxdur", "Evde nə adam, nə qadın var", "Evde adam da qadın da yoxdur" kimi.

Əgər 'lâ' təkrar olarsa, onun əməl etməsi və ya əməlindən çıxarılması caizdir. Bu halda istəsən belə deyə bilərsən:

لاَ رَجُلَ فِي الدَّارِ وَ لاَ إِمْرَةَ

"Evde adam da qadın da yoxdur" kimi.

İstəsən də belə deyə bilərsən:

لاَ رَجُلٌ فِي الدَّارِ وَ لاَ إِمْرَاةٌ

"Evde adam yoxdur, qadın da yoxdur" kimi.