Cəmi müzəkkər salim

وَ الْجَمْعُ الْمُذَكَّرُ السَّالِمُ؛ Müzəkkər salim cəmi – müfrədinin sonuna dammalı vav və ya kesrəli ya, və fətalı nun əlavə olunan sözlərdir (izafə halı istisna olmaqla), izafə halında isə sondakı nun atılır. Məsələn: مُسْلِمُونَ və مُسْلِمِينَ

وَ الْجَمْعُ الْمُذَكَّرُ السَّالِمُ və cəmi müzəkkər salimə gəldikdə, مَا elə bir söz ki, لَحِقَ birləşir, آخِرَ مُفْرَدِهِ müfrəd halının sonuna, وَاوٌ bir vav, مَضْمُومٌ dammalı, مَا قَبْلَهَا vavdan əvvəlki hərf, أَوْ və ya, يَاءٌ ya hərfi birləşir, مَكْسُورٌ kesrəli, مَا قَبْلَهَا ya hərfindən əvvəlki hərf, وَ نُونٌ مَفْتُوحَةٌ və fətalı nun birləşir, فِي غَيْرِ الْإِضَافَةِ izafə halı istisna olmaqla, فَإِنَّ النُّونَ çünki sondakı nun, تُحْذَفُ فِيهَا izafə halında atılır, Nəhu misalı: مُسْلِمُونَ "Müsəlmanlar" və مُسْلِمِينَ "Müsəlmanlar". Vav ilə olan ref halına, ya ilə olan isə nasb və ya cərr halına işarədir. Cəmi müzəkkər salim sözlər cümlədə ref halında vav-nun ilə yazılır, nasb və ya cərr halında isə vav ya ilə əvəz olunur. Əgər muzaf olarsa, sondakı nun da düşür. Ətraflı məlumat üçün "Nəhv" dərslərində izafə (isim tamlaması) və "Ərəb dilində irab" dərslərində cəmi müzəkkər salimlərin irab əlamətlərinə baxın.

Mətnin Ümumi Mənası: Cəmi müzəkkər salim sözlər müfrədinin sonuna vav və nun, ya da vav və ya əlavə olunmaqla yaranır. Yəni müfrəd müzəkkər bir sözün sonuna əgər merfu halında vav və nun əlavə edərək onu cəmi müzəkkər salim (qaydalı cəmi) edə bilərik. Əgər bu söz cümlədə mansub və ya məcrur olarsa, cəmi sözün vavı ya ilə əvəz olunur. Cəmi müzəkkər salim sözün sonundakı fətalı nun isə muzaf olduqda düşür. Misallar:

Mənalar Ref Hali Nasb Hali Cərr Hali
Müsəlmanlar مُسْلِمُونَ مُسْلِمِينَ مُسْلِمِينَ
Möminlər مُؤْمِنُونَ مُؤْمِنِينَ مُؤْمِنِينَ
Kafirlər كَافِرُونَ كَافِرِينَ كَافِرِينَ
Aləmlər عَالَمُونَ عَالَمِينَ عَالَمِينَ
Yaxşılar مُحْسِنُونَ مُحْسِنِينَ مُحْسِنِينَ
🤖 AI Köməkçi
📜 Söhbət tarixçəsi
📚 › Cəmi müzəkkər salim
🎓
Xoş gəldiniz! Sual soruşun!