3. İsm-i Məvsul
İsm-i mevsullar mebni olur, amma təsniyə halları mürəb olur. Aşağıdakı cədvəli incələyin.
| Cəmi | Təsniyə 2 | Təsniyə | Müfrəd | Zamirler |
| أَلَّذِينَ | أَلَّذَيْنِ | أَلَّذَانِ | أَلَّذِي | Müzəkkər |
| أَلَّوَاتِي | أَلَّتَيْنِ | أَلَّتَانِ | أَلَّتِي | Müənnəs |
Cəmi müənnəs ism-i mevsul cədvəldə göstəriləndən fərqli olaraq 2 fərqli şəkildə də gələ bilər;
| أَلَّائِي | أَلَّاتِي |
هُوَ الَّذِي خَلَقَ
O ki, yaratdı
وَ مَرْيَمَ ابْنَةَ عِمْرَانَ أَلَّتِي أَحْصَنَتْ فَرْجَهَا
İmranın qızı Məryəm ki, namusunu qorudu
قَالَ الَّذِينَ كَفَرُوا لِلَّذِينَ آمَنُوا
Kafir olanlar iman edənlərə dedilər ki
وَ اللَّذَانِ يَأْتِيَانِهَا مِنْكُمْ فَأَذُوهُمَا
Aranızdan o günahı edən iki nəfəri cəzalandırın
رَبَّنَا أَرِنَا الَّذَيْنِ أَضَلاَّنَا
Rəbbimiz, bizi azdıranları bizə göstər
أَلَّاتِي يَأْتِينَ الْفَاحِشَةَ
İffətsizlik edən qadınlar
*Müşterek olan ism-i mevsullar isə belədir;
| أَيَّةٌ | أَيُّ | مَا | مَنْ |
| hansı | hansı | o şey | o kəs |
أَنْفَقَ مَا فِي حِزَانَتِهِ
Sandığında olan şeyi xərclədi
مَنْ جَاء؟
Kim gəldi?
أَيُّ كِتَابٍ تَقْرَأُهُ تَسْتَفِدْ مِنْهُ
Hansı kitabı oxusan, ondan faydalanarsan
Qeyd: Eyyü ilə mən və ya ma ism-i mevsulları birləşərək yeni bir ism-i mevsul yarada bilər;
|
أَيُّمَنْ hansı kəs |
مَنْ | أَيُّ |
|
أَيُّمَا hansı şey |
مَا | أَيُّ |