Üçüncü bab; فَعَلَ يَفَعَلُ vezni, onun ölçüsü; فَتَحَ يَفْتَحُ və alaməti; fiilin kökündəki ikinci hərfin (ayn əl-fiil) həm keçmişdə, həm də indiki zamanda açıq (fətalı) olmasıdır. Şərt odur ki, fiilin ayn əl-fiili və ya lam əl-fiili boğaz hərflərindən biri olsun. Boğaz hərfləri altıdır: ح، خ، ع، غ، ه və ء. Bu babın fiilləri əsasən keçidli olur, bəzən isə keçidsiz də ola bilər. Keçidli fiilə misal: فَتَحَ زَيْدٌ البَابَ (Zeyd qapını açdı), keçidsiz fiilə misal: ذَهَبَ زَيْدٌ (Zeyd getdi).
Üçüncü bab; üçlü mücərrəd babların üçüncüsüdür; keçmişi فَعَلَ və indiki zamanı يَفَعَلُ olan vezinlərdir. Bu veznin ölçüsü keçmişdə فَعَلَ və indiki zamanda يَفَعَلُ olan fiillərdir; məsələn, keçmişdə فَتَحَ və indiki zamanda يَفْتَحُ olan fiil. Alaməti odur ki, bu vezində olan fiillərin kökündəki ikinci hərfi (ayn əl-fiil) həm keçmişdə, həm də indiki zamanda fətalı (açıq) olmalıdır. Şərt budur ki, bu fiillərin ayn əl-fiili və ya lam əl-fiili boğaz hərflərindən biri olsun. Boğaz hərfləri altıdır: ح (ha), خ (xa), ع (ayn), غ (ğayn), ه (he), ء (hemzə). Bu fiillərin quruluşu əsasən keçidli olur, yəni mef'ulu təsir edir, çox vaxt belədir, bəzən isə keçidsiz də ola bilər. Keçidli fiilə misal: فَتَحَ زَيْدٌ البَابَ (Zeyd qapını açdı), keçidsiz fiilə misal: ذَهَبَ زَيْدٌ (Zeyd getdi).
Metnin Ümumi Mənası; Sülasi mücərrəd babların 3-cü babının keçmiş zamanı فَعَلَ və indiki zamanı يَفَعَلُ vəzinlərindədir. Bu babın mövzusu keçmişdə فَتَحَ və indiki zamanda يَفْتَحُ şəklindədir. Bu babın əlaməti; keçmiş və indiki zaman felinin 'ayn ul-fiil'inin fətəhli olmasıdır. Lakin bu bir şərtlə keçərlidir, o da; bu babdan gələn felin keçmiş və indiki zamanının 'ayn ul-fiil'i və ya 'lam ul-fiil'i xuruf ul-xalq, yəni boğaz hərflərindən olmalıdır. Boğaz hərfləri "xuruf ul-xalq" 6 dənədir; ح və خ və ع və غ və هـ və ء hərfləridir. Bu babın quruluşu çox vaxt keçidli fel üçün istifadə olunur, bəzən bu babdan lazımlı fellər də gələ bilər. Müteaddi (keçidli) felə misal; فَتَحَ زَيْدٌ البَابَ "Zeyd qapını açdı" cümləsindəki فَتَحَ "açdı" felidir. Bu fel cümlədə keçidli olaraq istifadə olunub, açma əməli qapıya keçib, bu səbəbdən keçidli fel sayılır. Lazımlı felə misal; ذَهَبَ زَيْدٌ "Zeyd getdi" cümləsindəki ذَهَبَ felidir. Bu fel yalnız Zeydin özündə baş verib və faildən başqa heç bir mef'ula keçməyib, bu səbəbdən lazımlı fel kimi gəlmişdir.
| البَابَ |
زَيْدٌ |
فَتَحَ |
| Məful |
Fail |
Fel |