2-ci Bab Fe’ale – Yef’ilu Babı
اَلْبَابُ الثَّانِى؛ فَعَلَ يَفْعِلُ، مَوْزُونُهُ؛ ضَرَبَ يَضْرِبُ وَ عَلاَمَتُهُ؛ أَنْ يَكُونَ عَيْنُ فِعْلِهِ مَفْتُوحًا فِي الْمَاضِى وَ مَكْسُورًا فِي الْغَابِرِ. وَ بِنَاؤُهُ؛ أَيْضًا لِلتَّعْدِيَةِ غَالِبًا وَ قَدْ يَكُونُ لاَزِمًا. مِثَالُ الْمُتَعَدِّى، نَحْوُ؛ ضَرَبَ زَيْدٌ عَمْرًا وَ مِثَالُ اللَّاَزِمِ، نَحْوُ؛ جَلَسَ زَيْدٌ
اَلْبَابُ الثَّانِى üçlü mücerred felilerin ikinci babıdır; Mazisi فَعَلَ və muzarisi يَفْعِلُ olan babdır. مَوْزُونُهُ; üçlü mücerred felilerin ikinci babının ölçüsü; Mazide ضَرَبَ "vurdu" və muzaride يَضْرِبُ "vurur" feliləridir. وَ عَلاَمَتُهُ üçlü mücerred felilerin ikinci babının əlaməti; أَنْ يَكُونَ olmasıdır, عَيْنُ فِعْلِهِ felin ortadaki hərfinin, مَفْتُوحًا fətəli, فِي الْمَاضِى keçmiş felində, وَ مَكْسُورًا və kəsrəli olmasıdır, فِي الْغَابِرِ yəni muzaridə felin ortadaki hərfinin kəsrəli olmasıdır. وَ بِنَاؤُهُ üçlü mücerred felilerin ikinci babının quruluşu; أَيْضًا eyni şəkildə, birinci babda olduğu kimi, لِلتَّعْدِيَةِ keçidli fel üçün, غَالِبًا çox vaxt, وَ قَدْ يَكُونُ və bəzən olur, لاَزِمًا lazım fel üçün. مِثَالُ الْمُتَعَدِّى keçidli felə misal; نَحْوُ belədir; ضَرَبَ زَيْدٌ عَمْرًا "Zeyd Amra vurdu" kimi. وَ مِثَالُ اللَّاَزِمِ Lazım felə misal; نَحْوُ belədir; جَلَسَ زَيْدٌ "Zeyd oturdu" kimi.
Mətnin Ümumi Mənası; Üçlü mücerred felilerin ikinci babı, Mazisi فَعَلَ və muzarisi يَفْعِلُ vəznində olan felidir. Bu vəznlərə uyğun olaraq mazi ضَرَبَ və muzari يَضْرِبُ kimidir. İkinci babın əlaməti keçmişdə felin ortadaki hərfinin fətəli, muzaridə isə kəsrəli olmasıdır. Bu babın quruluşu birinci babda olduğu kimi keçidli fel üçün, bəzən lazım fel üçün də ola bilər. Keçidli felə misal ضَرَبَ زَيْدٌ عَمْرًا və lazım felə misal جَلَسَ زَيْدٌ kimidir.