2. Mənən Bənzəyiş

İkinci bənzətməyə gəldikdə isə, mənaca bənzətmədir; çünki hər ikisi – həm ismi-fail, həm də muzari feil – ümumilik və xüsusiliyi qəbul edir. Yəni, isim (ismi-fail) lamsız (əlif-lamsız) olduqda ümumilik bildirir, lamsız (əlif-lam daxil olduqda) isə xüsusilik bildirir. Məsələn: ضَارِبٌ "vuran" ümumilik bildirir, الضَّارِبُ "vuran" isə xüsusilik bildirir. Eyni şəkildə muzari feil də hal və gələcək zaman ədatlarından azad olduqda həm hal, həm də gələcək zaman mənasını ehtiva edir. Məsələn: يَضْرِبُ "vurur". Muzari feilə hal və gələcək zaman ədatları daxil olduqda isə, yalnız hal və ya gələcək zaman mənasına aid olur. Məsələn: سَيَضْرِبُ "tezliklə vuracaq" və مَا يَضْرِبُ "vurmur". Hər iki halda, əgər ismi-fail və muzari feildən ədatlar çıxarılıbsa, anlayışımız sürətlə hal mənasına yönəlir.

İkinci bənzətmə mənaca olur və bu bənzətmə ismi-fail və muzari feilin həm ümumilik, həm də xüsusiliyi qəbul etməsi ilə əlaqədardır. Çünki ismi-fail əlif-lamsız olduqda ümumilik bildirir, əlif-lam daxil olduqda isə xüsusilik bildirir. Məsələn: ضَارِبٌ "vuran" ümumilik bildirir, الضَّارِبُ "vuran" isə xüsusilik bildirir. Eyni şəkildə muzari feil də hal və gələcək zaman ədatlarından azad olduqda həm hal, həm də gələcək zaman mənasını ehtiva edir. Məsələn: يَضْرِبُ "vurur". Əgər hal və ya gələcək zaman ədatları muzari feilə daxil olursa, o zaman hal və ya gələcək zaman mənasına aid olur. Məsələn: سَيَضْرِبُ "tezliklə vuracaq" və مَا يَضْرِبُ "vurmur". İsm-i fail və muzari feil ədatlardan azad olduqda, hər ikisindən hal mənası başa düşülür. Yəni زَيْدٌ ضَارِبٌ "Zeyd vurandır" dedikdə, Zeydin həmin anda vurduğu başa düşülür və ya يَضْرِبُ زَيْدٌ "Zeyd vurur" dedikdə, Zeydin həmin anda vurduğu başa düşülür. Yəni karinə yoxdursa, ismi-fail və muzari feildə hal mənası vardır.