6. Hal

Failin, mefulun və ya hər ikisinin vəziyyətini göstərən mansub isimlərə hal deyilir. Azərbaycan türkcəsində vəziyyət bildirən zərf olub "necə" sualının cavabıdır.

جَاءَ مُحَمَّدٌ مَتْعَبًا

Məhəmməd yorğun (olaraq) gəldi

أَكَلَ زَيْدٌ فَوْرًا

Zeyd tez yedi

*Yuxarıdakı cümlələrdə مَتْعَبًا və فَوْرًا sözləri failin vəziyyətini bildirən mansub isimlərdir. Belə isimlərə hal deyilir.

أَكَلَ زَيْدٌ الطَّعَامَ فَوْرًا

Zeyd yeməyi tez yedi

رَأَيْتُ مُحَمَّدًا قَائِلاً

Məhəmmədi danışarkən (danışan halda) gördüm

*Yuxarıdakı cümlələrdə فَوْرًا və قَائِلاً sözləri mefulun vəziyyətini bildirən mansub isimlərdir.

Hal sahibinə zül hal və ya sahib ul-hal deyilir və ümumiyyətlə hal sahibi marifə olur.

*Amma hal sahibi (onu təmsil edən isim) haldan əvvəl gələrsə, nekirə olar.

بَاكِيًّا	الرَّجُلَ	نَظَرْتُ
hal	sahib ul-hal	fel+fail
Nekirə	Marifə

Ağlayan adama baxdım

رَجُلاً	بَاكِيًّا	فِي الْبَيْتِ
sahib ul-hal	hal	car+mecrur
nekirə	nekirə	Yer zərfi

Evdə ağlayan bir adam var

*Hal sahibi (onu təmsil edən isim) məvsuf və ya muzaf olarsa, nekirə olar;

جَدِيدَةً	رَجُلٍ	سَيَّارَةُ	أًمَامَ الْبَيْتِ
hal	muzafun ileyh	muzaf	məkan zərfi
		sahib ul-hal

Evin önündə adamın yeni maşını var