10. Sual (İstifham) Hərfləri

Ərəbcədə sual şəkilçisi kimi هَلْ "mısan, misən" və ya أَ "mı, mi" ədatları istifadə olunur.

* أَ ədatı müsbət və ya mənfi fel və ya isimlərin əvvəlinə gələ bilər. 

أَ أَنْتَ قَائِمٌ؟

Ayaqdasan?

أَ كَتَبَ الْمُعَلِّمُ؟

Müəllim yazdı mı?

أَ لَمْ أَقُلْ لَكُمْ؟

Sizə demədim mi?

أَ لَمْ تَرَ

Görmədin mi?

* هَلْ ədatı müsbət sualların əvvəlinə gəlir;

هَلْ كَتَبْتَ الدَّرْسَ

Dərsi yazdın mı?

هَلْ أَنْتُمْ صَادِقُونَ؟

Doğru deyənlərdənsiniz?

أَ və هَلْ ədatlarından sonra inkar şəkilçisi olan لاَ ədatı istifadə oluna bilər;

أَ لاَ تَذْهَبُ

Getmirsən?

هَلْ لاَ تَنَامُ؟

Yatmırsan?

أَ ədatı أَمْ "yoxsa" ədatı ilə iki şey arasında müqayisə ilə sual verməyə kömək edir;

أَ مُحَمَّدٌ كَتَبَ أَمْ زَيْدٌ؟

Məhəmmədmi yoxsa Zeydmi yazdı?

*Yuxarıdakı sual ədatlarına cavab olaraq;

نَعَمْ	أَجَلْ	جَيْرِ	بَلَى
Bəli	Bəli	Bəli	Bəli

*Sual müsbətdirsə və cavab da müsbətdirsə; نَعَمْ və ya أَجَلْ və ya جَيْرِ istifadə olunur;

هَلَ قَرَأْتَ ذَلِكَ الْكِتَابَ؟

O kitabı oxudun?

نَعَمْ، قَرَأْتُهُ

Bəli, onu oxudum

نَعَمْ، قَرَأْتُ ذَلِكَ الْكِتَابَ

Bəli, o kitabı oxudum

أَجَلْ، قَرَأْتُ ذَلِكَ الْكِتَابَ

Bəli, o kitabı oxudum

جَيْرِ، قَرَأْتُ ذَلِكَ الْكِتَابَ

Bəli, o kitabı oxudum

*Sual müsbət, cavab mənfidirsə, cavab cümləsinin əvvəlinə لاَ ədatı gətirilir;

هَلَ قَرَأْتَ ذَلِكَ الْكِتَابَ؟

O kitabı oxudun?

لاَ، مَا قَرَأْتُهُ

Xeyr, onu oxumadım

لاَ، مَا قَرَأْتُ ذَلِكَ الْكِتَابَ

Xeyr, o kitabı oxumadım

*Sual mənfidirsə, cavab müsbətdirsə, cavab cümləsinin əvvəlinə بَلَى "bələ" ədatı gətirilir;

أَ لَمْ تَقْرَأْ ذَلِكَ الْكِتَابَ؟

O kitabı oxumadın?

بَلَى، قَرَأْتُ ذَلِكَ الْكِتَابَ

Bəli, o kitabı oxudum

سَئَلَ اللهُ أَ لَسْتُ بِرَبِّكُمْ؟

Allah soruşdu; Mən sizin Rəbbiniz deyiləm?

 قَالُوا بَلَى، أَنْتَ رَبُّنَا

Dedilər: Bəli, Sən bizim Rəbbimizsən

*Sual mənfidirsə, cavab da mənfidirsə, cavab cümləsinin əvvəlinə نَعَمْ ədatı gətirilir;

أَ لَمْ تَلْعَبْ

Oynamadın?

نَعَمْ، لَمْ أَلْعَبْ

Bəli, oynamadım