İsim Cümləsi
Cümləyə özü ilə başlanan ismə mübtəda deyilir. Mübtəda əslində Azərbaycan dilindəki mübtəda (mövzu, subyekt) deməkdir. Mübtədanı “mübtəda” olaraq xarakterizə edən və təsvir edən sözə isə xəbər deyilir. Eyni zamanda xəbər Azərbaycan dilindəki xəbər (predikat) deməkdir.
- Mübtəda ilə xəbər arasında təklik, iki nəfərlik, çoxluq və müzekkər, müənnəslik eynidir.
|
خَبَرٌ xəbər yüklem |
مُبْتَدَأٌ mübtəda mövzu |
| مَكْسُورٌ | اَلْبَابُ |
| qırılmış | qapı |
| Qapı qırıqdı | |
Cədvəldə اَلْبَابُ sözü cümləyə özü ilə başlandığı üçün mübtədadır, müəyyən (marifə) və merfudur. Mübtəda olan ismi xarakterizə edən مَكْسُورٌ sözü isə xəbərdir, qeyri-müəyyəndir (nekirə) və eyni zamanda merfudur.
| Xəbər | Mübtəda |
|
بَعِيدٌ uzaqdır |
اَلْبَيْتُ ev |
|
جَمِيلَةٌ gözəldir |
اَلسَّيَّارَةٌ maşın |
|
مَكْسُورَانِ qırıqdı |
اَلْقَلَمَانِ iki qələm |
|
مَصْبُوغٌ boyanıb |
اَلْجِدَارُ divar |
|
حَارَّةٌ istidir |
اَلشَّمْسُ günəş |