Mənəl Feli

وَ التَّاسِعُ مَعْنَى الْفِعْلِ؛ یəni hər bir söz ki, ondan fiil mənası başa düşülür, məsələn; هَيْهَاتَ الْمُذْنِبُ مِنْ اللهِ تَعَالَى və تَرَاكِ ذَنْبًا və məsələn; مَا فِي الدُّنْيَا رَاحَةٌ və məsələn; يَنْبَغِى لِلْعَالِمِ أَنْ يَكُونَ مُحَمَّدِيًّا خُلُقُهُ

وَ التَّاسِعُ Dokuz Qiyasi Amillərin doqquzuncusu; مَعْنَى الْفِعْلِ mənəvi fiildir. یəni, كُلُّ لَفْظٍ hər bir söz ki, يُفْهَمُ başa düşülür, مِنْهُ ondan, yəni hər bir sözdən; مَعْنَى الْفِعْلِ fiil mənası. نَحْوُ mənəvi fiilin nümunəsi belədir; هَيْهَاتَ الْمُذْنِبُ مِنْ اللهِ تَعَالَى “Müznib (günahkar) Allah-u Təala’dan uzaq oldu” və تَرَاكِ ذَنْبًا “Günahı tərk et!” وَ نَحْوُ və yenə belədir; مَا فِي الدُّنْيَا رَاحَةٌ “Dünyada rahatlıq yoxdur” kimi. وَ نَحْوُ və yenə belədir; يَنْبَغِى لِلْعَالِمِ أَنْ يَكُونَ مُحَمَّدِيًّا خُلُقُهُ “Alimin əxlaqı Məhəmmədi olmalıdır” kimi.
Mətnin Ümumi Mənası; Doqquz Qiyasi Amilin doqquzuncusu Mənəvi Fiildir. Yəni, özündən fiil mənası başa düşülən hər bir sözdür. Nümunə;

هَيْهَاتَ الْمُذْنِبُ

tərkibində هَيْهَاتَ “uzaq oldu” deməkdir və keçmiş fiil mənasındadır, esmaul efal olduğu üçün mənəvi fiildir. Digər nümunə;

تَرَاكِ ذَنْبًا

tərkibində تَرَاكِ sözü اُتْرُكْ “Tərk et!” mənasındadır və esmaul efaldandır, mənəvi fiildir. Digər nümunə;

مَا فِي الدُّنْيَا رَاحَةٌ

tərkibində فِي الدُّنْيَا cər və məcrurdur. Birlikdə zarf-ı müstəqar olmaqla mənəvi fiildir. Digər nümunə;

يَنْبَغِى لِلْعَالِمِ أَنْ يَكُونَ مُحَمَّدِيًّا خُلُقُهُ

tərkibində مُحَمَّدِيًّا sözü ismi mensubdur və mənəvi fiildir.

هَيْهَاتَ

الْمُذْنِبُ	هَيْهَاتَ
günahkar	Uzaq oldu
fail	manevi feil

Günahkar uzaq oldu

تَرَاكِ

ذَنْبًا	تَرَاكِ
günahı	tərk et
fail	manevi feil

Günahı tərk et!