Cümlə

الجملة

الجملة الإسمية {القتالُ مستمرٌّ} İsim cümləsinin quruluşu: mübtəda və xəbər

الجملة الفعلية {انتظمَ الدّوامُ} Fel cümləsinin quruluşu: feil və fail

قاعدة ذهبية: Əgər cümlə isimlə başlayırsa, bu isim cümləsidir. Əgər feil ilə başlayırsa, bu feil cümləsidir.

قاعدة ذهبية: Heç vaxt fail feildən əvvəl gələ bilməz. İkinci qaydaya misal: الطفلُ يلعبُ

الطفلُ: Mübtəda, damma ilə mərcə olunub.

يلعبُ: İndiki zaman feil, damma ilə mərcə olunub. Fail gizlidir, təxmini "o" kimi. "يلعبُ" feili və onun gizli faili birlikdə xəbərdir.

شبه الجملة: {في البيت، بعدَ الظهرِ} Şəbh cümlənin iki növü var: car və məcrur; في البيت və zərf və məzafunileyh بعدَ الظهرِ

قاعدة ذهبية: Şəbh cümlə heç vaxt mübtəda, "kan" və onun qardaşlarının ismi, "inna" və onun qardaşlarının ismi ola bilməz. Hətta şəbh cümlə cümlənin əvvəlində gəlsə belə, biz ona qabaqcadan gəlmiş xəbər və ya qabaqcadan gəlmiş "kan" xəbəri və ya qabaqcadan gəlmiş "inna" xəbəri deyirik.

Qaydanın izahı iki müfəssəl misalla

في البيتِ لصٌّ

في البيتِ: Car və məcrur, yəni şəbh cümlə, şəbh cümlə qabaqcadan gəlmiş xəbərdir.

لصٌّ: Gecikmiş mübtəda, damma tənvini ilə mərcə olunub.

إنَّ في البيت لصّاً

إنَّ: Nəsb hərfi

في البيت: Car və məcrur, yəni şəbh cümlə, şəbh cümlə "inna" üçün qabaqcadan gəlmiş xəbərdir.

لصّاً: "Inna"nın gecikmiş ismi, fətḥa tənvini ilə mənsub olub.