Rübai Mezid Südasi olan 2 babın birincisi, keçmiş zamanda اِفْعَنْلَلَ və indiki zamanda يَفْعَنْلِلُ və məsdərdə isə اِفْعِنْلَالاً vəzinlərində gəlir. Bu baba uyğun olan mövzunlar isə keçmişdə اِحْرَنْجَمَ, indiki zamanda يَحْرَنْجِمُ və məsdərdə isə اِحْرِنْجَامًا şəklindədir. Bu babın əlaməti, rübai mücərrəd bir feilinin əvvəlinə bir elif hərfi, ayn ul-fiili ilə 1-ci lam ul-fiili arasına bir nun hərfi əlavə edilməklə yaranan feilinin 6 hərf üzrə olmasıdır.
| حَرْجَمَ Rübai Mücərrəd Feilinin اِفْعَلَلَّ Babına Daxil Olması |
| Lam ul-Fiil |
Lam ul-Fiil |
Artıq Nun |
Ayn ul-Fiil |
Fa ul-Fiil |
Artıq Elif |
| ل |
ل |
ن |
ع |
ف |
إِ |
| ـمَ |
ـجَـ |
نْـ |
ـرَ |
حْـ |
إِ |
| İf'îllâl اِفْعَلَلَّ (İhrancəmə) Babı |
| تَفَعْلَى |
Məzdər |
Muzari |
Mazi |
| Vəzin |
إِفْعِنْلاَلاً |
يَفْعَنْلِلُ |
إِفْعَنْلَلَ |
| Mövzun |
إِحْرِنْجَامًا |
يَحْرَنْجِمُ |
إِحْرَنْجَمَ |
|
Bu babın binası mutavaət üçün nəzərdə tutulub. Mutavaət feilinin nümunəsi isə;
حَرْجَمْتُ الْإِبِلَ
Dəvələri topladım
| إِحْرَنْجَمَ |
حَرْجَمَ |
| Toplandı |
Topladı |
Tərkibindəki حَرْجَمَ feilinin dönüşlülüyünü bildirən اِحْرَنْجَمَ “toplandı” halını almasıdır.
| اِفْعَلَلَّ Babı |
Muzari |
Mazi |
| Məlum |
يَحْرَنْجِمُ |
إِحْرَنْجَمَ |
| Məchul |
يُحْرَنْجَمُ |
أُحْرُنْجِمَ |
اِفْعَلَلَّ Babı
Müxtəlif nümunələr
| إِفْعَنْلَلَ |
إِحْرَنْجَمَ |
| يَفْعَنْلِلُ |
يَحْرَنْجِمُ |
| إِفْعِنْلاَلاً |
إِحْرِنْجَامًا |
| مُفْعَنْلِلٌ |
مُحْرَنْجِمٌ |
| مُفْعَنْلَلٌ |
مُحْرَنْجَمٌ |
| لَمْ يَفْعَنْلِلْ |
لَمْ يَحْرَنْجِمْ |
| لَمَّا يَفْعَنْلِلْ |
لَمَّا يَحْرَنْجِمْ |
| مَا يَفْعَنْلِلُ |
مَا يَحْرَنْجِمُ |
| لاَ يَفْعَنْلِلُ |
لاَ يَحْرَنْجِمُ |
| لَنْ يَفْعَنْلِلَ |
لَنْ يَحْرَنْجِمَ |
| لِيَفْعَنْلِلْ |
لِيَحْرَنْجِمْ |
| لاَ يَفْعَنْلِلْ |
لاَ يَحْرَنْجِمْ |
| إِفْعَنْلِلْ |
إِحْرَنْجِمْ |
| لاَ تَفْعَنْلِلْ |
لاَ تَحْرَنْجِمْ |
| مُفْعَنْلَلٌ |
مُحْرَنْجَمٌ |
| إِفْعِنْلاَلَةً |
إِحْرِنْجَامَةً وَاحِدَةً |
| إِفْعِنْلاَلَةً حَسَنَةً |
إِحْرِنْجَامَةً حَسَنَةً |
| فُعَيْلِيلٌ |
حُرَيْجِيمٌ |
| إِفْعِنْلاَلِيٌّ |
إِحْرِنْجَامِيٌّ |
| أَحْسَنُ إِفْعِنْلاَلًا |
أَحْسَنُ إِحْرِنْجَامًا |
| مَا أَحْسَنَ إِفْعِنْلاَلَهُ |
مَا أَحْسَنَ إِحْرِنْجَامَهُ |
| أَحْسِنْ بِإِفْعِنْلَالِهِ |
أَحْسِنْ بِإِحْرِنْجَامِهِ |